خانه / تحلیل اقتصادی / واگرایی ضریب فزاینده پول و ضریب فزاینده نقدینگی

واگرایی ضریب فزاینده پول و ضریب فزاینده نقدینگی

از ابتدای دهه نود، ضریب فزاینده پول به سطح کمتر از یک واحد رسیده و ضریب فزاینده نقدینگی، به بالاترین مقدار تاریخی خود رسیده است.
🔨با وجود یکسان بودن سه عامل «کاهش نسبت اسکناس و مسکوک»، «کاهش نسبت ذخایر قانونی» و «کاهش نسبت ذخایر اضافی» که به افزایش هر دو ضریب منجر شده، یک عامل جدید و متفاوت یعنی کاهش بی‌سابقه سهم «پول» در بین اجزای نقدینگی، به مسیر متفاوت این دو ضریب منجر شده است. به گونه‌ای که بخش زیادی از رشد نقدینگی از مسیر شبه پول حاصل شده است.
🔶نکته قابل توجه این است که بیشترین رشد ضریب فزاینده نقدینگی در دو سال گذشته رقم خورده است. ضریب فزاینده نقدینگی از نسبت «نقدینگی» به «پایه پولی» به دست می‌آید و نشان می‌دهد خلق هر واحد پول پرقدرت، به چند واحد قدرت خرید از نوع نقدینگی در اقتصاد تبدیل شده است.
📌افزایش نقدینگی در دوره سپری شده از دولت یازدهم، عمدتا از طریق «ضریب فزاینده» بوده است. طبق تعریف، سه جزء «نسبت اسکناس و مسکوک»، «نسبت ذخایر قانونی» و «نسبت ذخایر اضافی»‌ بانک‌ها اجزای ضریب فزاینده را تشکیل می‌دهند و کاهش این نسبت‌ها، منجر به افزایش ضریب فزاینده می‌شود.
🔨از آنجا که طبق آخرین آمارها، مقدار هر سه جزء تقریبا به حداقل‌های خود در اقتصاد ایران می‌توان نتیجه گرفت ضریب فزاینده به بیشینه خود رسیده است و به همین دلیل، رشد نقدینگی از سال ۱۳۹۵ به بعد قاعدتا باید از محل افزایش پایه پولی باشد.
📌از سوی دیگر با توجه به آمارهای اخیر بانک مرکزی، ضریب فزاینده «پول» -که نسبت «پول» به «پایه پولی» را نشان می‌دهد- در اسفند ماه سال گذشته به کمترین مقدار تاریخی خود یعنی عدد ۸/ ۰ واحد رسیده است. «ضريب فزاينده (تكاثري) پول» ضريبي است كه قدرت افزايش حجم پول را بر اساس فعاليت بانك‌هاي تجاري نشان مي‌دهد. به تعبير ديگر، نشانگر آن است كه در ازاي هر واحد پايه پولي، حجم «پول» چقدر تغيير مي‌كند
🔐به نظر می‌رسد تفاوت در روند سپری شده برای «ضریب فزاینده پول» و «ضریب فزاینده نقدینگی»، در زبان ریاضی، به مخرج کسر سه نسبت «اسکناس و مسکوک»، «ذخایر قانونی» و «ذخایر اضافی» بازمی‌گردد.
چرا که زمانی که ضریب فزاینده نقدینگی مد نظر باشد، مخرج کسر در سه نسبت گفته شده «کل سپرده‌های موجود در شبکه بانکی» است. حال آنکه وقتی «ضریب فزاینده پول» مد نظر باشد، مخرج این سه کسر فقط «کل‌سپرده‌های دیداری» را شامل می‌شود.
📌به عبارت دیگر، با وجود اینکه حجم کلی «اسکناس و مسکوک»، « ذخایر اضافی» و «ذخایر قانونی» به دلایلی مثل بالا بودن سطح نرخ‌های سود در اقتصاد کاهش داشته‌اند یا رشد اندکی در مقایسه با دیگر متغیرهای پولی داشته‌اند، به دلیل رفتار متفاوت در نرخ‌های رشد «کل سپرده‌ها» و «کل سپرده‌های دیداری»، مسیر متفاوتی برای دو ضریب فزاینده «پول» و «نقدینگی» ایجاد شده است.
⭕️منبع: دنیای اقتصاد

همچنین ببینید

️آشنایی با U-Turn و سرنوشت آن در پسابرجام

♦️چرخه معیوب مبادلات دلاری ♦️آشنایی با U-Turn و سرنوشت آن در پسابرجام 🔴یو-ترن (U-Turn) دلاری …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

لطفاً پاسخ معادله زیر را واردکنید *
Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.